Legia akademickaFA projektBaner FEbiblioteka
Dział Nauki i Wydawnictw
Szybki kontakt

Dział Nauki i Wydawnictw

Agnieszka Krzystyniak
Joanna Reśczak

tel. 18 26 10 737
nauka@ppwsz.edu.pl
wydawnictwo@ppwsz.edu.pl
pok.325

 

Problematyka górska w polskiej literaturze naukowej XVIII wieku

Dział Nauki i Wydawnictw uprzejmie informuje, iż jest już do nabycia monografia naukowa "Problematyka górska w polskiej literaturze naukowej XVIII wieku" autorstwa prof. Janusza M. Ślusarczyka.

 

Książka: 134 str.

Wydawnictwo: PPWSZ w Nowym Targu

Cena: 24 zł

Publikację można nabyć w Dziale Nauki i Wydawnictw PPUZ.

Sprzedaż publikacji odbywa się po zaksięgowaniu opłaty na koncie uczelni.

Numer konta:
24 1500 1487 1214 8007 2489 0000

Podhalańska Państwowa Uczelnia Zawodowa w Nowym Targu
ul. Kokoszków 71, 34-400 Nowy Targ

Zamówienia można kierować także na adres: wydawnictwo@ppuz.edu.pl

 

Słowo wstępne

Wiek XVIII przyniósł znaczący wzrost informacji na temat świata gór w polskiej literaturze naukowej. W ciągu niecałych stu lat wiedza na temat gór znacznie poszerzyła się. Od początkowych na wpół fantastycznych opisów po uzasadnione potrzeby badań naukowych i poszukiwań mineralogicznych można zaobserwować postęp w rozwoju wiadomości dotyczących górskich pasm. Celem niniejszej monografii jest ukazanie, jak na przestrzeni kolejnych dekad XVIII stulecia zmieniał się w Polsce zasób wiedzy o górach. [...]

Materiał badawczy niniejszej monografii stanowiły XVIII-wieczne prace polskich uczonych – erudytów. Ich objętość, od kilku tomowych po nieduże wydawnictwa –  w istocie broszury, podobnie jak zawartość merytoryczna była bardzo różna. Mamy wśród nich encyklopedie Benedykta Chmielowskiego, Wojciecha Bystrzonowskiego, Ignacego Krasickiego, podręczniki geografii np. Dominika Szybińskiego czy też Krótkie zebranie, kompedia geograficzne np. Wawrzyńca Sałtszewicza, Jana Naumańskiego i Władysława Łubieńskiego, bądź kalendarze, przykładowo Stanisława Duńczewskiego. We wszystkich tych publikacjach pojawia się tematyka gór, choć w bardzo różnym zakresie. [...]

W pracy zdecydowano się na przybliżenie sylwetek poszczególnych autorów poprzez przytoczenie ich skrótowych biografii. Umożliwi to czytelnikowi, przynajmniej w zarysie,  poznanie kolei życia twórców, ich karier życiowych i zawodowych, pozwoli zrozumieć stosunek do rzeczywistości będący wynikiem odebranego wykształcenia, przynależności społecznej bądź wykonywanego zawodu. W pracy pojawiają się liczne cytaty, których  celem będzie wprowadzenie odbiorców w klimat epoki, zapoznanie ich ze swoistym językiem, stylem i sposobem przekazywania informacji przez XVIII-wiecznych uczonych. Przyjęto chronologiczny układ monografii, gdyż umożliwia lepszą orientację w omawianej tematyce. Za początkowy okres zainteresowania górami przyjęto twórczość Kazimierza Kubalewicza i Gabriela Rzączyńskiego. Jako pierwsi zwrócili w swych dziełach uwagę czytelnika na sprawy związane z górami. Początek został uczyniony, jednakże niestety okres ich następców można śmiało nazwać epoką kompilacji i zbyt powolnego wzrostu wiadomości. Cały szereg autorów wniósł niewiele do poruszanej tematyki. Uważny czytelnik mógł poznać nowe nazwy (nie zawsze wiarygodne), terminy itp., lecz informacji było ciągle mało. Przełom nastąpił dopiero pod koniec XVIII stulecia, wraz z twórczością Michała Hubego, Jana Jaśkiewicza czy Krzysztofa Kluka. Na prawdziwy przełom w dziedzinie poznawania gór w Polsce należało jednak czekać do pionierskich prac Stanisława Staszica i jego XIX-wiecznych następców.

Janusz M. Ślusarczyk
 

 

Monika Jakobiszyn

Agnieszka Krzystyniak

Dział Nauki i Wydawnictw

 

Galeria zdjęć: